Beşar Esad hükümetinin devrilmesinin ardından, ABD yönetimi, Suriye’de şeffaf ve kapsayıcı bir geçiş sürecini destekleyeceğini duyurdu. ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, yeni hükümetin azınlık haklarına saygı göstermesi, insani yardımları kolaylaştırması ve kimyasal silah stoklarını güvence altına alması gerektiğini belirtti. Amerika Birleşik Devletleri’nin Suriye’deki yeni hükümeti tanıması durumunda, Suriye’ye uygulanan yaptırımların kaldırılabileceği ifade edildi. Bunun yanı sıra, Ulusal Güvenlik Danışmanı John Kirby, Suriye halkının beklentilerini karşılayan, sürdürülebilir ve meşru bir yönetim arzuladıklarını belirtti. Ancak bu yönetimin Suriye liderliğinde bir süreçle oluşturulması gerektiğinin de altını çizdi.
TRUMP NE DİYOR?
ABD Başkanı Joe Biden, Suriye’deki IŞİD hedeflerine yönelik olarak 70 hava saldırısı düzenlenmesi talimatı verdi. Ancak bu durum, Biden’ın Ocak 2025’te görevi Donald Trump’a devredecek olmasının Suriye politikasında belirsizlik yaratmasına sebep oldu. Trump, Suriye ile ilgili olarak “Bu bizim savaşımız değil,” şeklinde bir açıklama yaparak konuyu daha da belirsiz hale getirdi. Öte yandan, bölgedeki diğer aktörlerin kendi çıkarları doğrultusunda hareket etmeye devam etmesi de dikkat çekici. İsrail, İran destekli hedeflere saldırılarını artırırken Türkiye destekli gruplar da kuzeydeki Kürt savaşçılarını hedef alıyor.
İRAN İŞBİRLİĞİNE HAZIR
İran ise Suriye’nin yeni yönetimiyle işbirliği yapma konusunda sinyaller veriyor. İran Dışişleri Bakanlığı, “Yeni Suriye bir zaferdir,” açıklamasını yaparak durumu değerlendirdi. Rusya da Suriye’deki yeni otoriteyle askeri üslerini koruma müzakereleri yürütürken, Kremlin Sözcüsü Dmitry Peskov, “Rusya, Suriye’deki varlığını sürdürme konusunda kararlıdır,” ifadelerini kullandı. Ancak Moskova’nın gelecekteki rolü hala belirsizlik içermeye devam ediyor. Geçici Başbakan Muhammed el-Beşir, Mart 2025’e kadar görevde kalacağını açıkladı ve geçiş sürecinin şeffaf ve kapsayıcı bir yapıda olacağı taahhüdünde bulundu. Yeni hükümetin ülkeyi yeniden inşa etmek için uluslararası desteğe ihtiyaç duyduğu da vurgulandı.
O KONUŞMA DİKKAT ÇEKTİ
Beşar Esad’ı devrilen Hayat Tahrir el-Şam (HTŞ), ABD tarafından terör örgütü olarak tanınmakta. HTŞ lideri Ahmed al Şaraa, zafer konuşmasını Emeviye Camii’nde yaparak dikkatleri üzerine çekti ve “Bu zafer, İslam ümmeti için yeni bir dönemin başlangıcıdır,” şeklinde bir mesaj verdi. Ancak bu konuşma, mezhepsel bir mesaj olarak yorumlandı ve Emeviye Camii’nin kullanımı, dini ve siyasi mesajların harmanlandığı bir durum oluşturdu.