Belce ÖRÜ
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan verilere göre, 2023 yılında Türkiye’de kültür harcamaları toplamda 276 milyar 338 milyon 253 bin TL olarak gerçekleşti. Bu harcamaların, gayrisafi yurt içi hasılaya oranı ise, 2023 yılı için yüzde 1 olarak belirlendi. Bu rakam, kültürel etkinliklerin Türkiye ekonomisindeki önemli yerini bir kez daha gözler önüne serdi.
2 SAAT 1.820 TL
Hanehalklarının 2023 yılı içinde yaptığı kültür harcamalarında dikkat çeken ilk üç item, yüzde 22 ile veri işlem ekipmanları, yüzde 21 ile televizyon ve ekipmanı, yüzde 15 ile kitaplar şeklinde sıralandı. Bunun yanı sıra; sinema, tiyatro ve konser harcamalarının bu bütçedeki payı yalnızca yüzde 4.5’ta kaldı. Bu durum, kültürel etkinliklere olan ilginin azaldığını göstermektedir.
TÜİK’in verilerine göre 2023 yılının aralık ayında eğlence ve kültür grubunun enflasyonu, aylık tüketici fiyat endeksini (TÜFE) aşarak yüzde 1.46 olarak kaydedildi. Hayat pahalılığı sebebiyle lüks olarak görülen kültürel etkinlikler, giderek ailelerin bütçelerinde daha az yer kaplamaya başladı. Örneğin, 4 kişilik bir ailenin sinema deneyimi; bilet ücreti, patlamış mısır ve içecek harcamaları toplamda 1.800 TL’yi aşıyor. Sinema biletlerinin fiyatları 245 TL’den başlamakta ve 450 TL’ye kadar çıkabilmektedir. Eğer sinema salonunda patlamış mısır ve içecek almak isterseniz, bir kişi için en az 210 TL daha ödemeniz gerekecektir. Zira, bir içecek ve patlamış mısırdan oluşan menüler 210 TL’den başlamaktadır. Yapılan bu hesaplamalar, 2 çocuk/öğrenci ve 2 yetişkinin yer aldığı 4 kişilik bir ailenin en düşük fiyatları baz alması sonucunda, toplam bütçenin 1.800 TL’yi geçtiğini göstermektedir.
Seyirci Sayısı Yüzde 3.9 Arttı
Pandemi dolayısıyla 2021 yılındaki seyirci sayısının yarı yarıya düştüğü gözlemlendi. Ancak 2022 yılında ertelenen talepler etkisini gösterdi ve seyirci sayısı yüzde 190’a varan bir artış kaydetti. Fakat 2023 yılında, seyirci sayısında yeniden yüzde 12.9’luk bir düşüş yaşandı. Buna rağmen, 2022 yılındaki artış sonrası 2023’te önemli bir toparlanma yaşandı ve seyirci sayısında yüzde 3.9’luk bir artış meydana geldi. Bu durum, toplumsal hareketliliğin ve kültürel etkinliklerin tekrar canlandığına işaret ediyor.